Blogverzamelaar

Voor de Tour de Branche van dinsdag 24 juni staan de Krimpenerwaard en Gouda op het programma. Ik ben benieuwd naar de bedrijven en ideeën van onze ondernemers in het Groene Hart. Zeker met het oog op de samenvoeging van de gemeenten Bergambacht, Nederlek, Ouderkerk, Schoonhoven en Vlist op 1 januari 2015 tot de gemeente 'K5'. Samen met de regiomanagers Marlies Cirkel en Simone van Laar en de dames van de afdeling Communicatie ga ik op pad.

In noodweer leer je bidden
Peter Laan van Lekzicht Schoonhoven ontvangt ons als eerste net buiten de poort van de Zilverstad Schoonhoven. Daar neemt zijn café-restaurant een strategische plek in naast het veer naar Nieuwpoort. Met een panoramisch uitzicht over de Lek is het hier goed vertoeven. Van oorsprong een veerhuis, maar sinds 1959 een drinkgelegenheid. Peter en zijn vrouw Carla zwaaien hier inmiddels alweer 18 jaar de scepter. In 2013 heeft de tent een enorme verbouwing ondergaan. Het ziet er sfeervol uit. En genoeg vierkante meters zowel binnen als op het terras om alle dagjestoeristen te ontvangen. Want de zaak draait vooral zomers voor 65% op toeristen op de fiets of motor. Door die afhankelijkheid van zonnige dagen vraagt Peter veel flexibiliteit van zijn personeel. In de zomer lange werkweken, in de winter kortere. 

Peter, bestuurder van de lokale KHN-afdeling, geeft in het kort aan hoe het is om binnen een kleine gemeenschap te ondernemen. En beschrijft hoe uiteenlopend de culturen van de vijf gemeenten zijn die over een half jaar overgaan in een bestuurlijke eenheid. De ene gemeente is wat geloviger, de andere gemeente leeft van de agrarische sector, de andere is afhankelijk van de rivier. En ook benoemt hij wat beleidsmatige verschillen. Hij is tevreden over de samenwerking tussen Schoonhovense ondernemers die er al is op het gebied van gezamenlijke inkoop bij leveranciers, en samen activiteiten organiseren, ook met de gemeente, om de stad beter op de kaart te zetten. "Dat is in eerste instantie best eng voor een ondernemer; bij samenwerken is het van belang dat je openheid van zaken geeft. Vroeger was je alleen concurrent, nu ben je concullega. Zoals ze hier zeggen: in noodweer leer je bidden." Maar hij voorziet in de aanloop naar K5-verband nog wel moeizame gesprekken over onderwerpen als sluitingstijden, paracommercie en handhaving. Genoeg voer voor het rondetafelgesprek van later op de dag. Nu wil ik binnen de poorten van Schoonhoven kijken.

Gastvrijheid begint met een bakje koffie
In Proef, gevestigd in een 16e eeuwse herberg aan de voet van de klokkentoren van het monumentale stadhuis, spreek ik eigenaresse Christel van der Schaaf. Na altijd in de bedrijfshoreca gewerkt te hebben, besloot zij vier jaar geleden de stap naar zelfstandige te zetten. En ze straalt uit dat ze daar nog geen dag spijt van heeft. Vol trots laat zij haar zaak zien waar om 10 uur 's ochtends de eerste gasten al aan een heerlijk ruikende koffie zitten met taart. Zomers verkoopt zij ook ijs, dagelijks vers bereid door een ijsboerderij in de buurt. Met speciaal voor toeristen: Zilverijs. Het is bij Christel het hele jaar door druk vanwege het toerisme. Op het moment dat het VVV-kantoor in Schoonhoven verdween, is Christel daar heel handig op ingesprongen door van haar gelegenheid een info café te maken. Inmiddels werkt  zij voor dit informatiepunt samen met het Zilvermuseum.

Fijn te horen dat Christel wekelijks de nieuwsbrief van KHN leest om zich te informeren over allerlei ontwikkelingen in de branche. Ook weet zij voor de meer praktische vragen KHN Info&Advies te bereiken. Maar deze ochtend kunnen wij ter plaatse haar vragen over tijdelijke arbeidscontracten beantwoorden. Ik wijs Christel erop dat bij concrete vragen ook haar boekhouder met haar KHN-relatienummer altijd even kan bellen. Ook raad ik haar aan elk jaar opnieuw te bekijken welke financiële voordelen KHN heeft. Ze maakt al gebruik van de kortingsregeling van BUMA/SENA. Maar KHN sluit tegenwoordig ook onder eigen label (KHN Verzekeringen, KHN Energie en KHN Telecom) de mooiste deals af.

Beter een goede buur
Schuin tegenover Proef wachten wij op Michiel Boon, een van de drie partners van Lekkerr. Nog verhit van het sporten opent hij zijn zaak en zien wij daar nog de sporen van een gezellig Oranjefeestje om de overwinning op Chili te vieren. Ik vraag maar even of de buren het ook een leuk feestje vonden. Dat zit volgens Michiel wel goed. Normaal gesproken is Lekkerr een restaurant en wordt het geen nachtwerk. Maar als er een keer een feestje is, dan loopt hij gewoon even met een fles bubbels naar de buren en komen ze er samen wel uit.

Het is het hele jaar door druk in Lekkerr. Vóór Michiel vijf jaar geleden met de andere eigenaren -Diederik van Eijk en Marcus Brand- in zee ging, waren zij al bevriend. Binnen de VOF hebben zij goede afspraken gemaakt en de rolverdeling lijkt eigenlijk heel natuurlijk te gaan. Michiel is vooral actief met de catering voor en organisatie van allerlei evenementen. De samenwerking met gemeente Schoonhoven is op dat punt goed. Het gemeenschappelijk belang is hetzelfde: bezoekers aantrekken. Hoe dat straks in K5-verband gaat, wacht hij gelaten af. 

Maatschappelijke verbondenheid en omzet bijten elkaar niet
We verruilen Schoonhoven voor Bergambacht. Onderweg valt me op dat alles er zo netjes bijstaat. Maar hoe kan het ook anders met zo'n sterke agrarische cultuur. In Pannenkoekenrestaurant Onder de Molen vertelt eigenaar Ad Scheer, een oude bekende van KHN, hoe hij in ruim twee jaar tijd een drukbezocht horecabedrijf heeft opgezet met in de bediening werk voor 12 mensen met een verstandelijke handicap. Tot 16 uur 'runnen' zij de tent, weliswaar onder begeleiding. Die kant van het verhaal valt onder de verantwoordelijk van een aparte stichting. Ad faciliteert die stichting. De opbrengsten uit de horeca zijn voor hemzelf. Een win-win-situatie. Werk, ruime openingstijden, leuke bediening en extra aanloop vanuit het netwerk van de werknemers. En daar houdt het niet op, want als het aan Ad ligt bouwt hij dit concept in de toekomst verder uit. Hij heeft duidelijk zijn hart verpand aan dit maatschappelijk belang.

KHN, waarvoor Ad in het verleden als bestuurder een afdeling in de Krimpenerwaard heeft opgezet, staat inmiddels wat verder van hem af. Hij is in andere lokale besturen en overleggen actief. Met zijn ervaring maakt hij nu minder gebruik van KHN als vraagbaak. Maar KHN is juist veel actiever geworden in het sluiten van interessante voordelen ook voor grote ondernemingen. Ik vertel Ad dat KHN verder de koers heeft ingezet juist op lokaal niveau de ondernemer beter te bedienen. Daar hoort ook de lokale belangenbehartiging bij. Door op het hoofdkantoor in Woerden processen efficiënter in te richten, kunnen wij daar met minder mensen en juist in de regio met meer mensen er echt voor de ondernemer zijn.

Gelijke monikken, gelijke kappen
Voor het rondetafelgesprek schuif ik aan in Eetcafe 't Centrum, een verbouwde boerderij in hartje Bergambacht. Anton de Wilde (partycentrum het Koetshuis, Krimpen aan de Lek), Robert Smith (café de Vlisterstee, Vlist), Willem Borst (restaurant de Loet, Lekkerkerk), Peter Hoogendoorn ('t Centrum), wethouder Cees de Graaf (Nederlek), Ad Scheer en Peter Laan zitten al klaar. De vorming van de nieuwe K5-gemeente is een onderwerp waar we niet om heen kunnen. De Graaf geeft aan dat vanuit de gemeente met werkgroepen de verschillen tussen de gemeenten in kaart gebracht worden en geeft de ondernemers mee vooral het initiatief te nemen zich te laten horen in de klankbordgroep. Uiteindelijk is het de nieuwe gemeente die de beslissing neemt over alle beleidsvoorstellen. Marlies geeft aan dat in dit verband de KHN-lobby om belangrijke onderwerpen op de agenda te krijgen al ruim twee jaar geleden begonnen is.

Waar de schoen vooral lijkt te wringen is op het punt van handhaving: de passieve houding van de overheid. De thee- en pluktuinen die wel vercommercialiseren maar niet aan dezelfde regelgeving hoeven te voldoen als andere horecabedrijven. De handhaving van het rookbeleid. De handhaving van het alcoholbeleid van 16 naar 18 jaar. En hoe gaat dit zich ontwikkelen binnen K5-verband? Mag er in het ene geografische gebied meer dan in het andere? Over een half jaar is het al zover, maar wat de ondernemers dan te wachten staat is nog onzeker.

Ik zie dat de ondernemers aan tafel zelf initiatieven ontplooien om het gebied aantrekkelijker te maken voor recreanten. Maar als het gaat om initiatieven van buiten de sector wordt toch nog te weinig de samenwerking aangegaan. Wie neemt het initiatief om partijen bij elkaar te brengen? Voor KHN kan het soms net iets makkelijker zijn onderwerpen aan te snijden. Zeker in een kleine gemeenschap kan het lastig zijn om te ageren tegen oneerlijke beslissingen. Daarom kijk ik de wethouder nog eens aan en vertel ik hem dat KHN graag een rol wil spelen in de rondetafelgesprekken tussen de K5-gemeente en lokale ondernemers. Nu snel door. 

Pieters
Want verderop in de Hoofdstraat in Bergambacht verwachten Pieter de Ronde en zijn vrouw Paula ons in hun huiskamerrestaurant Pieters. Met dertig zitplaatsen een wat grote huiskamer. Maar smaakvol en alles spiksplinternieuw. De zaak is pas sinds 9 mei geopend. Voor SVH-meesterkok Pieter een droom die uitkomt. Die deelt hij met Paula, die haar ruime administratieve horecaervaring inbrengt. Voor startende ondernemers heeft KHN in het Startersmagazine de belangrijkste stappen in kaart gebracht. Op dat punt zie ik al dat ik Pieter en Paula niets hoef te vertellen. Maar ik weet hen wel iets nieuws te vertellen over speciale afspraken die met Iens te maken zijn voor nieuwe restaurants: een proefweek tegen een speciale prijs. Want een goede beoordeling op Iens opent deuren. Over slimme verbindingen gesproken. "Over de toeloop maak ik me op dit moment geen zorgen",  vertelt Pieter, "Ik wilde juist rustig beginnen om in de eerste tijd foutjes te kunnen wegpoetsen. Een goede recensie in De Telegraaf gooide op dat punt roet in het eten: gasten weten ons al te vinden."  Omdat in het verleden verschillende locaties waar Pieters zich inspande met een Michelinster gewaardeerd zijn, moet ik hem de vraag stellen. Maar nee, het gaat hem nooit om de ster. Het gaat hem om hoe individuele gasten zijn gerechten beleven en waarderen. Die mogen van hem het beste verwachten. En een ster als blijk van waardering is mooi, maar zakelijk gezien kan het ook gevolgen voor je imago hebben. Pieter zou niet graag zien dat zijn zaak daarmee de stempel duur en onbereikbaar zou krijgen. Wat zijn de zoete lekkernijtjes die wij voorgeschoteld krijgen trouwens zalig. Tijd om in beweging te komen…

Alles onder één dak
We verruilen de Krimpenerwaard voor een unieke locatie in Gouda: de Chocoladefabriek. Een idee dat gedwongen door beperkende subsidies uit creativiteit en overlevingsdrang is ontstaan. Het was de bibliotheek die de gemeentelijke subsidie zag verdampen. Tel daarbij op de oude Goudse chocoladefabriek (eigendom gemeente) die leegstond; een bibliotheekdirecteur met een visie; een welwillende gemeente en een ondernemer die er wel brood in zag. Jaco de Vries: "Ik zei wel direct toen ze me vroegen om een brasserie te starten binnen dit concept dat voor mij een goede service en kwaliteit voorop staan. Onder die voorwaarden ben ik met twee partners brasserie Kruim gestart. En ik verwacht dezelfde servicegerichte houding van het bibliotheekpersoneel. Je bent er voor de bezoeker, de gast. Dus je loopt rond, stelt je open op en denkt mee om die verder te helpen."

Jaco leidt ons door het multifunctionele gebouw. Het heeft een industrieel karakter. Met omgebouwde containers als stilteruimtes. Loungestoelen verhoogd door pallets. Dit is geen stoffige bibliotheek meer. De inrichting moest goedkoop, maar dat zie ik wel vaker, dat krappe beurzen ook de creativiteit aanwakkeren. Jacco bruist van de ideeën om dit crossover-concept verder te ontwikkelen. Hij heeft duidelijk zijn plek gevonden hier. Zoals verschillende partijen samenkomen in dit gebouw, zo lijkt ook zijn cultureel-maatschappelijke interesses en achtergrond en zijn horecaervaring bij elkaar te komen. Door deze nieuwe manier van denken heeft de bibliotheek meer aanloop van bezoekers. En ook Kruim draait goed.

Op de weg naar buiten schud ik de handen met wethouder Daphne Bergman, die zich in het verleden hard heeft gemaakt voor de realisatie van dit complex. Wat haar betreft is deze samenwerking een goed voorbeeld om te volgen. Uniek en toekomstbestendig. 

Subway
De eigenaar van de nieuwe Subway, Johan de Bakker, wil ik ook nog een handje geven. Een jaar geleden greep hij de kans aan om een Subway in hartje Gouda over te nemen. Bewonderenswaardig als je bedenkt dat hij toen pas 21 jaar was. Zijn moeder, die meewerkt in de zaak, glundert trots vanachter de counter. Hier staat een jongen voor me die heel leergierig is. Uit eigen ervaring kan ik zeggen dat je bij een grote franchise veel leert van zaken doen. Een goede leerschool, waarbij je wel veel regels van bovenaf opgelegd krijgt. Johan is nog jong en spreekt de ambitie uit in de toekomst zijn eigen zaak te kunnen openen. Hopelijk kunnen wij nog veel voor hem betekenen in de toekomst bijvoorbeeld in KHN Jong, een kennisplatform voor en door jonge ondernemers in gastvrijheid. 

Zomaar iets wordt iets heel bijzonders
Met het Tour de Brancheteam nemen wij in de volledig gerestylde brasserie De Zalm (ook KHN-lid) op de Markt in Gouda de dag door. Ik kan het niet vaak genoeg benadrukken, maar vooruit nog maar eens dan: wat een variatie kent de horeca toch! De zaken zelf, de ondernemers maar ook de uitdagingen waar horecaondernemers voor staan. Dat is in de Krimpenerwaard niet anders. Ik heb vandaag weer mooie voorbeelden gezien van het belang van blijven investeren en van creatieve oplossingen door beperkte middelen. Voor veel uitdagingen waar ondernemers voor staan is de oplossing verbindingen aan te gaan. Binnen het horecanetwerk. Maar ook daarbuiten. En dat zag ik vandaag ook terugkomen. Afstemmen over welke kant het uit moet met het K5-beleid. Samen voordelig inkopen. Samen initiatieven ontwikkelen. Samen ondernemen. Door te verbinden maak je van zomaar iets, iets heel bijzonders. Ik kijk terug op een mooie dag waar relevante thema's zijn besproken en waarin KHN haar bijdrage levert. Zo werken we samen aan een toekomstbestendige, gezellige gastvrijheidsbranche. 

Ja, dit was weer zo'n Tour de Branche waarin ik elke ondernemer in mijn enthousiasme al heb verteld dat ik zeker nog eens terugkom.