Op Prinsjesdag presenteerde minister Kaag van Financiën de Miljoenennota voor 2023 aan de Tweede Kamer. De belangrijkste keuze van het kabinet is een extra impuls voor de koopkracht van burgers met ruim 17 miljard euro. Het is goed dat het kabinet maatregelen neemt om de koopkracht van burgers te verbeteren. Maar niet alleen burgers, ook veel ondernemers hebben het ongelooflijk zwaar omdat hun kosten flink stijgen. Waar krijg je als horecaondernemer mee te maken? We zetten de belangrijkste voorstellen voor jou op een rij.

Met de huidige plannen is er voor ondernemers -zeker de kleinere- geen reële lastenverlichting of compensatie. Dit terwijl het juist van belang is om het ondernemersklimaat te bewaken door het investeringsvermogen van ondernemers in stand te houden en samen te werken aan een duurzame toekomst. Er was wel aandacht voor ondernemers in de troonrede.

Aandacht voor mkb-ondernemersklimaat in troonrede

De Koning sprak zijn waardering uit voor Nederlandse ondernemers en de veerkracht die zij in de coronacrisis hebben getoond. Ook sprak hij over de moeilijke positie waarin veel mkb’ers zich nu in bevinden: “Het is een hard gelag dat zoveel bedrijven nu opnieuw met grote problemen te maken krijgen vanwege enorme kostenstijgingen. Versterking van het mkb-ondernemersklimaat is nodig, bijvoorbeeld door te zorgen voor een betere toegang tot financiering en ondersteuning bij verduurzaming.”

Belangrijkste maatregelen voor de horeca

Bekijk hieronder de belangrijkste maatregelen waar jij als horecaondernemer mee te maken krijgt.

Ga direct naar

  • Werkgeverslasten
    • Stijging werkgeverslasten, o.a. WML
    • Verhoging WKR
    • Inperking flexibele arbeid
  • Ondernemerslasten
    • Ondernemers zwaarder belast
    • Beperkte tegemoetkoming kleine ondernemingen
  • Energie
    • Tijdelijk prijsplafond voor energieverbruik
    • Oplossing voor energie-intensieve sectoren moet nog worden uitgewerkt
  • Verduurzaming en infrastructuur
    • Liquiditeitsversterking en verduurzaming
    • Subsidie ondersteuning verduurzaming mkb
    • Lagere accijns op brandstof
    • Zero Emissie zones
    • Omgevingswet
  • Onderwijs
    • Middelbaar beroepsonderwijs
    • Subsidie Praktijkleren wordt lager
    • Meer geld voor STAP-subsidieregeling
  • Koopkracht burgers
    • Koopkracht burgers neemt toe
    • Minder inkomstenbelasting
    • Hogere arbeidskorting
    • Maximeren van energieprijzen
  • Hoe gaat onze lobby nu verder?


Werkgeverslasten

Het wettelijke minimumloon (WML) stijgt in één keer met 10% per 1 januari 2023en ook de werkgeversbijdrage Zorgverzekeringswet (Zvw) gaat omhoog. Door een 10% hoger WML stijgen ook de maximum premielonen met 10%. Bij gelijke premies komt er dan al meer geld binnen en dat is nodig om de uitkeringen mee te laten stijgen met de verhoging van het WML.

De werkkostenregeling (WKR) voorziet in een kleine verhoogde km-vergoeding die is vrijgesteld van heffing. Ook is er een bescheiden voornemen voor een verhoging van de vrije ruimte van 1,7 naar 1,9%. Dit geldt uitsluitend voor kleine werkgevers.

Van een compensatie van deze sterk stijgende werkgeverslasten, zoals de SER eerder wel heeft geadviseerd, is vooralsnog geen sprake.

  • KHN vindt dat het kabinet met een nieuwe Lage Inkomensvoordeel (LIV) het hogere minimumloon in 2023 moet compenseren. De verhoging is eigenlijk te veel in een keer.
  • KHN vindt dat de vrije ruimte voor kleine werkgevers flink moet worden opgehoogd om eenmalige of tijdelijke inflatievergoedingen uit te kunnen keren.

Nieuwe inperking flexibele arbeid
In 2023 wordt nieuwe wetgeving rond arbeidscontracten voorbereid. De mogelijkheden voor flexibele arbeid worden nog verder ingeperkt. Dat zal vooral voor sectoren die te maken hebben met seizoenseffecten en pieken en dalen leiden tot veel (doorbetaalde) contracturen zonder zekerheid van werk.

  • KHN vindt dat het kabinet meer rekening moet houden met sectoren met seizoenseffecten, pieken en dalen.

Bekijk overzicht maatregelen sociale zaken arbeidsmarkt en arbeidscontracten


Ondernemerslasten

De ondernemerslasten worden, buiten de werkgeverslasten om, hoger. Er komt een stevige verhoging van de winstbelasting (Vpb), waardoor de verlaging van het vorige kabinet weer wordt teruggedraaid. De eerste schijf wordt voor kleinere bv’s korter en het tarief over die schijf hoger. Daarnaast gaat het tarief aanmerkelijk belang van box 2 omhoog. Leningen van een bv aan een directeur-grootaandeelhouder (DGA) worden boven de zeven ton belast in box 2. Ook worden regels over het gebruikelijk loon van de DGA aangescherpt. Voor ondernemers zonder bv en voor zzp’ers wordt de zelfstandigen aftrek verder verlaagd.

Waar komt het kabinet kleine ondernemingen tegemoet?
De opbrengst van de lastenverzwaringen wordt deels teruggesluisd in maatregelen waar het mkb van profiteert. Er wordt structureel 600 miljoen euro uitgetrokken om de werkgeverslasten van bedrijven te verlagen en investeringen aantrekkelijker te maken. De aanpassingen in box 2 vanaf 2024 helpen daarbij. Een lagere Aof-premie voor kleine werkgevers, en de Energie-investeringsaftrek (EIA), Milieu-investeringsaftrek (MIA) en de Werkkostenregeling worden uitgebreid. En uiteindelijk profiteert ook het mkb van een lastenverlichting bij huishoudens, omdat de bestedingsruimte van de consument – die zo onder druk staat – wordt vergroot, aldus het kabinet.

  • KHN vindt de compensatie onvoldoende en te ver vooruitgeschoven. Tegenover de werkgeverslasten staan ook hogere werkgeversinspanningen en een inperken van flexibiliteit in afspraken met de werknemer.

Werknemerslasten
De inhouding loonheffing wordt wat lager voor lage en modale lonen. Dat komt door een wat lagere inkomstenbelasting met een flink hogere arbeidskorting. Die arbeidskorting is echter inkomensafhankelijk en bouwt af tot 0 bij hogere inkomens.

Bekijk het overzicht maatregelen fiscaal (Inclusief tarieven)


Energie

Prijsplafond voor gas en elektriciteit
Het kabinet heeft vandaag een prijsplafond voor gas en elektriciteit tot eind 2023 afgekondigd. Het plafond komt te liggen bij een verbruik voor gas tot 1200 m3 en voor elektriciteit tot 2400kWh per jaar. Boven deze grens blijft de marktprijs van toepassing, waardoor de prikkel tot energiebesparing boven de grens blijft. Een prijsplafond heeft als voordeel dat het risico op een verdere prijsstijging voor een afgebakend deel van het verbruik niet voor rekening komt van de afnemer, maar voor de overheid. Het kabinet denkt aan een plafond van zo'n 1,50 euro voor een kuub gas en van 70 cent voor een kWh elektra. De maatregel gaat gelden vanaf 1 januari, maar in de praktijk gaat de energierekening al op 1 november omlaag (de termijnbedragen worden vanaf november dit jaar al verlaagd). De precieze vormgeving van het tijdelijke prijsplafond wordt momenteel nog verder uitgewerkt met de sector.

Deze maatregel geldt voor iedereen in Nederland, dus ook voor bedrijven. Maar voor een horecaondernemer is dit een druppel op een gloeiende plaat, omdat de meeste horecaondernemers veel meer verbruiken dan een huishouden. Het kabinet onderkent de moeilijke situatie waar deze ondernemers zich in bevinden. De mogelijkheden voor een specifieke subsidieregeling voor het energie-intensieve mkb worden nog onderzocht. De minister van Economische Zaken en Klimaat is hierover in gesprek met energieleveranciers. In het programma Nieuwsuur heeft minister Adriaansens aangegeven dat er rond november een steunpakket moet liggen voor ondernemers.

  • KHN vindt het op zich een goede zaak dat het kabinet kleine ondernemers ook betrekt in de maximumprijzen voor energie en dat zij ook onder het prijsplafond vallen. Het is wel de vraag of dat ondernemers écht helpt.
  • Het is belangrijk dat er snel duidelijkheid komt over een specifieke oplossing voor energie-intensieve mkb-bedrijven.
  • KHN vindt dat er ook voor de zelfstandige ondernemer of de kleine bv een energienoodfonds moet komen als de rekening niet kan worden opgebracht.


Verduurzaming en infrastructuur

Kabinet wil helpen met liquiditeitsversterking en verduurzaming
Het kabinet wil bedrijven die het nodig hebben helpen met liquiditeitsversterking en verduurzaming. Dit houdt concreet in dat het kabinet extra middelen beschikbaar stelt voor de Energie-investeringsaftrek (EIA), willekeurige afschrijving milieu-investeringen (Vamil) en Milieu-investeringsaftrek (MIA). Daarnaast heeft het kabinet voor de zomer besloten op korte termijn de Borgstelling MKB-groen te publiceren. Hierbij kunnen financiers een hogere garantie krijgen dan bij de reguliere BMKB bij de financiering van verduurzaming van het mkb. Ook zorgt het kabinet voor versterking van de liquiditeitspositie bij bedrijven doordat het overheidsgaranties verschaft op leningen (via de BMKB en de GO). Verder onderzoekt het kabinet in lijn met de motie Amhaouch wat de mogelijkheden zijn om met hogere garantiepercentages te werken bij deze garantieregelingen.

  • KHN vindt het een goede zaak dat ondernemers financieel ondersteund worden om te verduurzamen en makkelijker leningen kunnen krijgen. Maar bij veel subsidies wordt een eigen bijdrage van de ondernemer verwacht. In deze zware tijden hebben ondernemers weinig geld om te investeren, dit maakt het gebruik van deze subsidies minder aantrekkelijk.

Subsidie ondersteuning verduurzaming mkb
Dit betreft een subsidie voor mkb’ers met een laag energieverbruik voor maatregelen gericht op energiebesparing en vermindering van CO₂-uitstoot van bedrijfspanden en bedrijfsprocessen. Je kunt subsidie aanvragen voor de kosten van professioneel advies en ondersteuning bij het nemen van dergelijke maatregelen. De regeling is per 14 juli 2022 tijdelijk gesloten in verband met signalen over oneigenlijk gebruik van de regeling. Het kabinet streeft ernaar de regeling in aangepaste, verscherpte vorm nog dit jaar weer te openen.

  • Veel ondernemers weten niet waar ze moeten beginnen als het gaat om het verduurzamen van hun bedrijf. Deze subsidie kan hun hierbij helpen. KHN hoopt dat de subsidieregeling weer zo snel mogelijk opengaat.

Lagere accijns op brandstof tot juli 2023
Sinds 1 april van dit jaar is de accijns op benzine, diesel en LPG met 21% verlaagd. Doel is om huishoudens en bedrijven tegemoet te komen in de stijgende brandstofprijzen aan de pomp. Deze maatregel wordt verlengd tot juli 2023, in eerste instantie zou de maatregel eind dit jaar aflopen.

Gestaag door met Zero Emissie zones en subsidiëring voor bestel- en vrachtauto's
Wat betreft invoering van de zero emissiezones koerst het kabinet niet op uitstel. De gebrekkige capaciteit op het elektriciteitsnet en achterblijvende uitrol van laadinfrastructuur is geen reden om de maatregel later in te laten gaan. Het beschikbare subsidiebudget SEBA wordt weer aangevuld met 33 miljoen euro voor 2023. Ook komen er meer middelen beschikbaar voor emissievrije vrachtauto's. Verder zal de communicatie inzet vergroot worden en wordt er een landelijk ontheffingenloket gerealiseerd in samenwerking met de RVO.

  • Belangrijk is dat de landelijke en lokale overheid duidelijk communiceert over de nieuwe regels voor ondernemers. Financiële ondersteuning bij de aanschaf van een zero emissie bestelauto is daarbij zeer gewenst.

Omgevingswet per 1 januari 2023
Het kabinet wil de Omgevingswet invoeren op 1 januari 2023. Het bedrijfsleven is en blijft voorstander van deze enorme dereguleringsoperatie en verwelkomt de invoering. Voor de uitvoering van de wet wordt gebruik gemaakt van een ict-tool, het Digitaal Stelsel Omgevingswet (DSO). Op het moment van inwerkingtreding moet het voor bedrijven mogelijk zijn om vergunningen aan te vragen, meldingen te doen en met vragenbomen te weten welke maatregelen zij moeten nemen. Bedrijven die niets veranderen, krijgen geen nieuwe verplichtingen.

  • Belangrijk voor ondernemers is dat bij de invoering van de omgevingswet het DSO goed werkt.


Onderwijs

Het kabinet zet de komende jaren vooral in op een hoger rendement van het beroepsonderwijs. Onder andere door een betere keuzebegeleiding en het verlagen van de uitval. Zo stromen er meer vakgediplomeerden in in het bedrijfsleven. Daarnaast wordt ingezet op het bevorderen van een leven lang leren. We steunen die koers, maar het is niet voldoende om de personeelskrapte weg te nemen. Een goede werkgever zijn, en daarmee voorkomen dat personeel de horeca verlaat, is minstens zo belangrijk.

Middelbaar beroepsonderwijs
Het kabinet trekt 305 miljoen extra uit voor het tegengaan van voortijdig schoolverlaten, de begeleiding van kwetsbare studenten en het uitbannen van stagediscriminatie. Ook wil het kabinet de loopbaanoriëntatie en -begeleiding verbeteren waardoor studenten een betere keuze kunnen maken. Het aanbod van bbl-opleidingen voor zij-instromers wordt gestimuleerd. Dat betekent dat de drempel om te switchen naar een meer kansrijke sector lager wordt.

  • KHN vindt het goed dat de focus van deze maatregelen ligt op mbo-2, voor de horeca een belangrijke doelgroep.

Subsidie Praktijkleren wordt lager door tijdelijke regelingen
De subsidieregeling praktijkleren is bedoeld om werkgevers te stimuleren praktijk- en werkleerplaatsen aan te bieden. De subsidie is een tegemoetkoming in de kosten die een werkgever maakt voor begeleiding. Een aantal regelingen die waren toegevoegd aan de pot waaruit de subsidies worden betaald verval. Hierdoor zal het maximale uit te betalen bedrag per leerplaats dalen van 2700 euro naar 2300 euro per jaar (exclusief de tijdelijke opslag t/m studiejaar 2023/24 voor horeca, toerisme en landbouw).

  • KHN vindt dat leerbedrijven zekerheid moeten hebben over de tegemoetkoming die zij ontvangen voor de begeleiding van leerlingen. Onze lobby richt zich erop de versobering in de regeling op te kunnen vangen, desnoods via een andere subsidiepot.

Tijdelijk meer geld voor Stap subsidieregeling
De STAP-subsidieregeling stelt mensen in staat om scholing in te zetten voor de eigen ontwikkeling en duurzame inzetbaarheid. Vanaf 2023 krijgt de regeling 500 miljoen extra, verspreid over vier jaar. Dit is specifiek bedoeld voor mensen met maximaal een mbo-4 diploma.

  • KHN hoopt dat met het extra geld meer mensen gebruik kunnen maken van de regeling. De regeling wordt over het jaar in een aantal tranches beschikbaar gesteld en tot nu toe was iedere tranche binnen enkele dagen uitgeput.


Koopkracht burgers

De koopkracht van burgers wordt ondersteund door minder inkomstenbelasting, een hogere arbeidskorting en het maximeren van energieprijzen. Dat gebeurt door het maximeren van gas en elektra tot een gemiddeld aantal m3 gas en kwh elektra. De huidige maatregelen van minder btw en minder opslagen op energieprijzen loopt tot door tot in 2023. Dat geldt ook voor de energietoeslag voor minima. Enkele toeslagen, zoals de huurtoeslag en kindgebonden toeslag, worden extra verhoogd. De eigen bijdrage voor kinderopvang wordt lager en de kinderbijslag gaat omhoog. Voor burgers komt er ook een noodfonds als de rekening echt niet meer kan worden betaald. Aan dat fonds betalen de energiebedrijven mee.

  • KHN adviseert werkgevers bij hesprekken over lonen en inflatie ook de overheidsmaatregelen voor meer koopkracht te betrekken. Simpel gezegd kun je die voor een groot deel met de inflatie verrekenen.

Hoe gaat onze lobby nu verder?

Na het presenteren van de miljoenennota vinden deze week de Algemene Politieke Beschouwingen plaats. Dan debatteren de fractievoorzitters met premier Rutte over de hoofdlijnen van het kabinetsbeleid. In de komende maanden volgen daarna de begrotingsbehandelingen van de verschillende ministeries. Tijdens deze debatten komen specifieke beleidsvoorstellen en begrotingen aan bod. We geven input op deze begrotingen en de beleidsagenda’s die daaruit volgen.