De situatie over biermarkt

De Nederlandse horecabiermarkt is niet transparant, niet liberaal en er is ook geen volledige concurrentie. Dat bleek duidelijk uit drie onafhankelijke onderzoeken (uitgevoerd in de periode 2011-2013) die het Bedrijfschap Horeca & Catering op initiatief van KHN heeft laten uitvoeren. Brouwerijen binden horecaondernemers via o.a. geldleningen, borgstellingen en bruikleen- en huurovereenkomsten. Daartegenover staat de verplichting van de ondernemer om bier af te nemen. Onderhandelen over hectoliterprijzen is niet meer aan de orde als de ondernemer eenmaal ‘gebonden‘ is. Behalve in België speelt de problematiek zoals we die in Nederland met bierbrouwerijen kennen, vrijwel niet. Dit maakt lobbyen in Europa uitdagend.

Een Europese vrijstellingsverordening maakt het mogelijk dat ondernemers vijf jaar gebonden kunnen worden en zelfs voor onbepaalde tijd als de ondernemer in een pand (eigendom of huur) van de brouwer zit. In 2019 is het evaluatietraject gestart voor de verlenging/herziening van die vrijstellingsverordening. De huidige vrijstellingsverordening loopt tot en met mei 2022.

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) analyseerde in 2013 de horecabiermarkt. Op basis van deze analyse vond de ACM – en ook de minister van Economische Zaken – ingrijpen in de horecabiermarkt onnodig. Wel deed de ACM aanbevelingen om tot meer transparantie in de contracten te komen. Naar aanleiding van deze ACM-aanbevelingen heeft KHN in 2014 en 2015 gesprekken gevoerd met de brouwers om tot modelcontracten of een set uniforme algemene voorwaarden voor biercontracten te komen. Dat bleek voor de brouwers onbespreekbaar. Uiteindelijk resultaat is een ‘lijst met veelgebruikte begrippen in brouwerijcontracten’; tot ongenoegen van KHN.

KHN vindt dat de Europese verordening (vrijstellingsverordening verticale overeenkomsten) die afnamebedingen mogelijk maakt, moet worden aangepast. In het verlengings/herzieningstraject van die vrijstellingsverordening heeft KHN dan ook ingebracht dat de termijn van vijf jaar voor een afnamebeding al te lang is. De mogelijkheid van eeuwige binding via een pand moet worden geschrapt of op z’n minst drastisch worden beperkt.

Standpunt KHN over biermarkt

KHN streeft naar een liberale en vrije horecabiermarkt met volledige concurrentie door:

• Transparante bierprijzen: een ‘kale’ netto bierprijs met toeslagen per extra af te nemen dienst.
• Afbouw van de rol van brouwerijen als financier.
• Afbouw van de oneindige afnamebedingen via panden (de huurcontracten).
• Maximale transparantie in brouwerijcontracten.

    Leveranciers/biercontracten